Hoogstraat 16, 5521 NK Eersel

Monument naam:
Plaats monument: Eersel
Bescherming: Gemeentelijk monument
Monumentnummer: 4.31.2.165
Monument categorie: Agrarische gebouwen
Oorspronkelijke functie: Boerderij
Huidige functie: Woonhuis
Complex:
Complextype:
Datering:
Situering: Binnen de bebouwde kom
Inschrijving register: 10 september 2002
XY coordinaat: 151356 / 374084
Kadastrale gemeente: Eersel
Sectie perceel:
Oorspronkelijk bouwjaar: ca. 1920-1925
Grondgebruik:
Afmeting terrein:
Bronnen: [“J. Spoorenberg e.a., Drie Zaligheden, Eersel, Duizel, Steensel, Hapert 1989″,”Chr. Thijssen, Kleine historische gids van Eersel en zijn monumenten, Eersel 1996”]
Content: Historie en ligging:

Boerderij van het langgevel-type met dwarsdeel uit ca. 1920-1925, thans woonhuis. Het vrijstaande pand bevindt zich in de van oorsprong agrarische buurtschap Hoogstraat (de westelijke uitloper van de buurtschap Schadewijk) ten oosten van de kern Eersel, en is gesitueerd aan de noordzijde van de Hoogstraat naast een voormalige veldweg. De lange voorgevel met de ingangen van woon- en bedrijfsgedeelte is naar deze voormalige veldweg gericht. De korte zijgevel van het woongedeelte staat dicht op de Hoogstraat. De erfaanleg is gewijzigd. Van de bomenrij die de veldweg flankeerde zijn slechts enkele eiken en één linde bewaard gebleven.

 

Plattegrond en opbouw:

Boerderij van één bouwlaag en zolderverdieping op rechthoekig grondplan. De bakstenen gevels zijn in kruisverband (voorgevel en linker zijgevel) en in halfsteensverband gemetseld (rechter zijgevel en achtergevel). De linker zijgevel en de achtergevel zijn opgetrokken in zachtgebakken lichtrode baksteen. De uitgespaarde muuropeningen worden afgesloten door anderhalfsteens strekken (woongedeelte) en rollagen (bedrijfsgedeelte). Het langgerekte zadeldak heeft de nokrichting loodrecht op de Hoogstraat, is gedekt met gesmoorde Muldenpannen en watert af via een bakgoot op klossen (voorzijde) en een niet oorspronkelijke zinken mastgoot (achterzijde). De schoorstenen zijn geplaatst op het rechter nokuiteinde en ter plaatse van de brandmuur.

 

Voorgevel:

Het woongedeelte (rechts) heeft in deze gevel een ingang met aan weerszijden een venster. De ingang bestaat uit een kozijn met kwartrond-hoekprofiel waarin een houten deur en een driedelig bovenlicht. De vensters bevatten vernieuwde ramen met gewijzigde indeling (oorspronkelijk: T-schuifraam met driedelig bovenlicht) en luiken met schoepen ter plaatse van de bovenlichten. De lekdorpels zijn uitgevoerd in baksteen.

Het voormalige bedrijfsgedeelte heeft in deze gevel drie niet oorspronkelijke betonnen stalramen, een ingehakte garagedeur, deeldeuren onder een houten lateibalk en een staldeur (oorspronkelijk dubbele potstaldeur).

 

Rechter zijgevel:

Deze aan de Hoogstraat gesitueerde zijgevel van het woongedeelte heeft in de eerste bouwlaag een halfvenster met luik (gewijzigde raamindeling) en een opkamer-venster waarin een vierruits draairaam. De zolderverdieping telt twee vensters met vernieuwde ramen.

 

Linker zijgevel:

Deze gevel wordt grotendeels aan het zicht onttrokken door een niet oorspronkelijke paardenstal onder golfplaten lessenaardak. Bovenin de geveltop bevindt zich een klein zoldergat. De gevel wordt afgesloten door een bloktandlijst en bekroond door een tuit.

 

Achtergevel:

Het bedrijfsgedeelte heeft in deze gevel twee originele zesruits stalen stalramen, een opgeklampte staldeur van kraaldelen, een vernieuwd getoogd zesruits stalraam, een w.c.-raampje, een vernieuwde deur en enkelruits klepraam. Het woongedeelte heeft in deze gevel ter plaatse van de keuken een tweedelig kozijn waarin ramen met een gewijzigde indeling. Het kelderlicht is dichtgemetseld.

 

Interieur:

De ruimtelijke indeling van het woongedeelte is vrijwel intact: in de linker beuk een gang met flankerende slaapkamer en keuken, in de rechter beuk een woonkamer (de kelder/opkamer aan de achterzijde is verwijderd). In het interieur zijn diverse paneeldeuren bewaard gebleven.

In het bedrijfsgedeelte bestaat de houtconstructie uit in de muur opgelegde balken (hoog in de stal en laag in de schuur) en kapspanten met elk twee horizontale balken.

 

Foto Winfried Thijssen (2003)

Waardering: Het object heeft geringe architectuurhistorische waarde

–       als voorbeeld van een langgevelboerderij met dwarsdeel uit ca. 1920-1925 waarvan alleen de hoofdvorm en de gevelindeling bewaard is gebleven. De detaillering is op onderdelen vernieuwd en gewijzigd.

Het object heeft enige stedebouwkundige waarde

–       als onderdeel van de in oorsprong agrarische buurtschap Hoogstraat, de westelijke uitloper van de buurtschap Schadewijk, die bestaat uit een reeks (voormalige) boerderijen uit de 19de eeuw en het interbellum, aangevuld met moderne woonhuizen in imitatie-landelijke stijl. De oorspronkelijke relatie van het hoofdgebouw met zijn directe omgeving is recentelijk verstoord door het moderniseren van de erfaanleg en het kappen van bomen aan de voorzijde.

  • Twitter
  • Facebook
  • LinkedIn
  • email
  • PDF
  • Print